Verduurzaming van woningen wordt duurder

De Nederlandse woningmarkt staat momenteel voor een complexe uitdaging op het gebied van duurzaamheid. Terwijl de vraag naar energie-efficiënte woningen groeit, worden verduurzamingsmaatregelen steeds kostbaarder voor huiseigenaren. Tegelijkertijd ziet het er niet naar uit dat de overheid de benodigde ondersteuning zal bieden om deze transitie te vergemakkelijken.
Aldus ABN AMRO volgens hun nieuwste Woningmarktmonitor.

Huizenprijzen opnieuw stijgend

De gemiddelde huizenprijs in Nederland is momenteel ongeveer 445.000 euro, wat volgens ABN AMRO “bijna een recordhoogte” is. De economen verwachten dat de prijzen in 2024 met 7,5% zullen stijgen, een hoger percentage dan hun eerdere prognose van 6%. Voor 2025 wordt een verdere prijsstijging van 5% voorspeld.

Deze hogere prijsstijging wordt vooral veroorzaakt door de loongroei en de dalende rentes, waardoor kopers meer hypotheek kunnen krijgen. Wel zijn er aanzienlijke regionale verschillen, en speelt het energielabel van een woning een steeds belangrijkere rol in de waardering.

Dalende hypotheekrente, maar minder aantrekkelijke verduurzaming

De Europese Centrale Bank heeft onlangs de rente voor het eerst weer verlaagd. ABN AMRO verwacht dat het depositotarief, dat nu op 3,75% staat, in de tweede helft van 2024 zal dalen naar 1,5%. Ook de tienjaarsrente op Nederlandse overheidsleningen zou volgens de prognoses kunnen zakken van 2,75% nu naar 2% eind volgend jaar. Als deze voorspellingen uitkomen, zal ook de hypotheekrente dalen.

Tegelijkertijd wordt het echter steeds duurder voor huiseigenaren om hun woning te verduurzamen. Nu de risico’s van klimaatverandering meer invloed beginnen te krijgen op de woningwaarde, bezuinigt het nieuwe kabinet op verduurzamingsmaatregelen. Zo worden subsidies voor de uitrol van warmtenetten en gemeentelijke verduurzamingssubsidies voor slecht geïsoleerde woningen verminderd. Bovendien is de salderingsregeling voor zonnepanelen geschrapt.

Uitvoeringsuitdagingen voor nieuwbouw en verduurzaming

De economen van ABN AMRO zijn somber over de verwachte nieuwbouwproductie, met name vanwege een tekort aan bouwvakkers en veel bezwaarprocedures. Zij vinden de ambitieuze nieuwbouwplannen van de coalitie “erg hoog gegrepen”, waarbij in elke stad en elk dorp extra woningen moeten worden gebouwd, en veel leegstaande kantoren en winkels moeten worden omgebouwd.

Bovendien worden de klimaatdoelstellingen voor de gebouwde omgeving volgens de economen niet dichterbij gebracht door het coalitieakkoord. Zij stellen dat het akkoord “meer als een intentieverklaring dan als een concrete lijst met maatregelen” leest, waardoor onduidelijk is hoe de plannen concreet zullen worden uitgevoerd.

De rol van het energielabel

Een ander belangrijk element is de toenemende rol van het energielabel bij de waardering van woningen. Hoe gunstiger het energielabel, hoe hoger de prijs die kopers bereid zijn te betalen. Dit onderstreept het belang van verduurzaming, maar maakt het tegelijkertijd een uitdaging voor huiseigenaren met slecht geïsoleerde woningen.

De rol van de overheid

Het nieuwe kabinet heeft verschillende plannen aangekondigd op het gebied van wonen en verduurzaming, maar volgens de economen ontbreekt het vaak aan concrete uitwerking. Het coalitieakkoord wordt omschreven als meer een “intentieverklaring” dan een lijst met concrete maatregelen.

Zo houdt het kabinet vast aan de plannen van voormalig minister Hugo de Jonge, met onder meer een aparte minister voor Wonen. Maar de vraag blijft: hoe zullen deze plannen daadwerkelijk worden uitgevoerd? Zonder duidelijke, effectieve beleidsmaatregelen lopen de klimaatdoelstellingen voor de gebouwde omgeving het risico om verder uit zicht te raken.

Kosten versus waardeontwikkeling: de uitdaging van verduurzaming

De verduurzaming van woningen staat centraal in de klimaatambities voor de gebouwde omgeving, maar wordt steeds kostbaarder voor huiseigenaren. Terwijl de risico’s van klimaatverandering meer invloed beginnen te krijgen op de woningwaarde, bezuinigt de overheid juist op verduurzamingsmaatregelen.

Dit maakt het voor veel huiseigenaren moeilijker om hun woning te verduurzamen, ondanks de potentiële meerwaarde op de lange termijn. De afschaffing van de salderingsregeling en vermindering van subsidies voor warmtenetten en gemeentelijke verduurzamingsprojecten vergroten deze uitdaging.

Technologie en innovatie voor verduurzaming

Om de verduurzaming van de woningvoorraad te bevorderen, zal ook moeten worden gekeken naar technologische oplossingen en innovaties. Denk bijvoorbeeld aan de ontwikkeling van betaalbare warmtepompen, slimme energiebesparingssystemen en geavanceerde isolatiematerialen.

Door samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen kunnen dergelijke innovaties sneller worden ontwikkeld en toegepast. Dit kan de kosten voor huiseigenaren verlagen en de haalbaarheid van verduurzaming vergroten.

Lees het volledige rapport van ABN Amro hier.